چه اتفاقی میافتد اگر بلیط طلایی خروج از فقر، سرنوشت شما را به یک غریبهی لجباز گره بزند؟ «جایزه بزرگ»، کمدی ماندگار مهران مدیری، دقیقاً روی همین تضاد جذاب دست میگذارد. جایی که طمع، آرزوهای دور و دراز و تقابل فرهنگی دو خانواده، به واسطهی شراکت اجباری بیژن و کامبیز در یک ماشین گرانقیمت، به یک موقعیت طنز تبدیل میشود. هنرنمایی تکرارنشدنی ستارگان کمدی ایران از جمله جواد رضویان و رضا شفیعیجم در خلق تیپهای شخصیتی ماندگار، این اثر را به یکی از مجموعههای خاطرهانگیز طنز تبدیل کرده است که تماشای کلکلها و موقعیتهای آن، همچنان برای بیننده جذابیت دارد.
سریال جایزه بزرگ (Grand Prize)؛ دردسرهای یک خوشاقبالی مشترک
در اواسط دهه هشتاد خورشیدی و درست در دورانی که مخاطبان ایرانی تشنه تماشای کمدیهای موقعیت و داستانهای سرگرمکننده بودند، مهران مدیری با اثری جدید به خانهها بازگشت. پس از موفقیتهای چشمگیر آثاری چون «پاورچین» و پایهگذاری سبک تازهای از طنز در شبکههای سراسری، انتظارات از این کارگردان و بازیگر نامآشنا به اوج خود رسیده بود.
مجموعه «جایزه بزرگ»، محصول نوروز سال ۱۳۸۴، تلاشی بود برای روایت یک درام خانوادگی آمیخته با طنز که روی کاغذ پتانسیل بالایی برای جذب مخاطب داشت. این سریال با دستمایه قرار دادن موضوعی جذاب مانند برنده شدن در قرعهکشی و چالشهای پس از آن، سعی کرد تا لایههای پنهان طمع، روابط فامیلی و تقابل فرهنگهای مختلف را در قالب یک داستان عامهپسند به تصویر بکشد.
روایتی از یک قرعهکشی بانکی جنجالی؛ داستان سریال

داستان بر پایه یک موقعیت جذاب و پرچالش بنا شده است. قصه با معرفی خانوادهای آغاز میشود که درگیر روزمرگیها و تنگناهای مالی هستند. در این میان، شخصیت بیژن جمالی (با بازی مهران مدیری) خبر هیجانانگیزی دریافت میکند: او برنده یک دستگاه اتومبیل بنز گرانقیمت در قرعهکشی بانک شده است. اما شیرینی این خبر خیلی زود جای خود را به یک شوک بزرگ میدهد؛ متصدی بانک اعلام میکند که به دلیل یک خطای سیستمی و تشابه شماره حسابها، این جایزه باید با فردی به نام کامبیز باقی (با بازی رضا شفیعیجم) که از اراک راهی پایتخت شده، شریک شود.
از لحظه ورود کامبیز و خانوادهاش به زندگی بیژن، موتور محرک داستان روشن میشود. تقابل دو دنیای کاملاً متفاوت و تلاش هر دو طرف برای تصاحب سهم بیشتر از ماشین، به خلق موقعیتهای خندهداری میانجامد؛ رویکردی که نشان میدهد مهران مدیری در خلق کشمکشهای خانوادگی بر سر ثروتهای بادآورده مهارت خاصی دارد و بعدها نیز شبیه به همین رقابت و کلکلها را در سریال گنج مظفر (بر سر کشف نقشه گنج پنهان) با رنگ و بویی دیگر به تصویر کشید.
این همزیستی اجباری در یک خانه و شکلگیری روابط عاطفی پیچیده میان اعضای دو خانواده، تار و پود روایتی را میسازند که قرار است مخاطب را سرگرم کند.
هنرپیشه ها و نقش پردازان
لیست بازیگران و شخصیتهای سریال جایزه بزرگ| نام بازیگر | نقش | توضیح |
|---|
| مهران مدیری | بیژن جمالی | فروشنده فستفودی و برنده جایزه از شعبه تهران، برادر فریبا، شوهر آرزو |
| رضا شفیعیجم | کامبیز باقی | برنده دوم جایزه از شعبه اراک، برادر آرزو، همسر ملیحه |
| سید جواد رضویان | مراد غفاری | همسر فریبا، بیکار و فراری از دست طلبکاران و پلیس، پدر شکوفه |
| سیامک انصاری | محمود جمالی | پسرعموی بیژن و فریبا، برادر ملیحه، راننده آژانس |
| فلامک جنیدی | ملیحه جمالی | خواهر محمود، همسر کامبیز و خیاط کارگاه |
| بهنوش بختیاری | فریبا جمالی | همسر مراد، خواهر بیژن، مادر شکوفه |
| سعید پیردوست | آقای سعادتی | مدیر و صاحب فستفودی، پدر مهناز |
| روشنک عجمیان | آرزو باقی | خواهر کامبیز باقی، همسر بیژن |
| ساعد هدایتی | پدرام | کارمند رستوران |
| محمد شیری | سروان گلبابایی | رئیس کلانتری |
| شهربانو موسوی | مادر / زنعمو | مادر محمود و ملیحه، زنعموی بیژن و فریبا |
| اصغر حیدری | ناصر | دوست مراد / خلافکار و گروگانگیر |
| سیاوش قاسمی | آقای مقدم | مالک کارگاه تولیدی |
| لیدا عباسی | مهناز سعادتی | دختر آقای سعادتی |
| ترلان پروانه | شکوفه | دختر کوچک مراد و فریبا |
| علی کاظمی | فِری | فروشنده لوازم پزشکی، همسلولی بیژن، مراد و کامبیز |
| بهرام بهرامی | رئیس بانک | رئیس بانکی که قرعهکشی در آن انجام شده بود |
| رضا کریمی | دوست آقای مقدم | خواستگار اصلی ملیحه |
| شادی احدیفر | همسر آقای مقدم | – |
| شایان احدیفر | – | – |
| بیژن پیشدادی | عاقد | – |
| بهرام نامی | – | رهگذری که در خیابان فریب مراد را میخورد |
| حسین شکوهی | بازیگر خردسال | – |
نقد سریال جایزه بزرگ؛ بررسی یک کمدی پرحاشیه و شتابزده
با وجود استقبال گسترده مخاطبان عام، جایزه بزرگ از تیغ تیز منتقدان در امان نماند. بسیاری از کارشناسان، این اثر را یکی از کارهای ضعیفتر مهران مدیری تا آن زمان ارزیابی کردند. نقطه ضعف اصلی اثر، فقدان منطق روایی محکم در فیلمنامه و شکلگیری اتفاقات بدون پیشزمینه مناسب بود. از اشتباه غیرقابل باور بانک گرفته تا اقامت طولانیمدت و بیدلیل خانواده باقی در منزل جمالی و عشقهای ناگهانی، همگی نشان از شتابزدگی در تولید داشتند.
تیپسازیهای موفق در دلِ یک ملودرام سطحی
تیپسازی را میتوان نقطه قوت اصلی این مجموعه دانست. با این حال، گروه تولید نتوانست پایگاه اجتماعی این شخصیتها را به درستی بازسازی کند. شتابزدگی در ساخت و ضعف قصه به چشم میآید. استفاده از عشقهای چندضلعی، این طنز اجتماعی را تا حد یک ملودرام ساده پایین آورد و نشان داد که برای سرگرمسازی صرف، به مضامین سبک پناه برده شده است. حضور شخصیتهای فرعی متعدد نیز کمکی به انسجام این قصه نکرد.
سرگردانی در خلق موقعیتهای طنز و ناامیدی مخاطبان
برای کسانی که پیگیر کارهای مهران مدیری بودهاند، تماشای این سریال با دقت فراوان نتیجهای جز ناامیدی نداشت. انتظار میرفت خاطرات درخشان کمدیهای دهه هفتاد زنده شود، اما کار ساده جلوه کرد؛ گویی کارگردان در مسیر خلق موقعیتهای طنز دچار نوعی سرگردانی شده است.
تکرار مکررات و هشدار برای تغییر مسیر سریالسازی
این اثر زنگ خطری جدی برای تیم سازنده بود. به نظر میرسید مدیری در آن برهه نیاز به یک تحول اساسی در مسیر سریالسازی خود داشت، چرا که تکیه بر فرمولهای قدیمی میتوانست به طرد شدن کارهایش توسط مخاطبان منجر شود.
حواشی، جوایز و نکات پیرامون سریال
در خصوص این مجموعه تلویزیونی، نکات قابل توجهی وجود دارد که مرور آنها خالی از لطف نیست:
- غیبت نویسندگان در تیتراژ: یکی از حواشی سریال، عدم درج نام پیمان و مهراب قاسمخانی به عنوان نویسندگان اثر در تیتراژ بود که تا مدتها مورد بحث رسانهها قرار داشت.
- آمار بالای بینندگان: برخلاف نقدهای کارشناسان، آمار مرکز تحقیقات نشان داد که سریال در زمان پخش بالای ۹۰ درصد بیننده داشته و رضایت بالایی جلب کرده است؛ تضادی جالب میان سلیقه عمومی و نگاه تخصصی.
- تکرار یک کاراکتر: شخصیت کامبیز با بازی رضا شفیعیجم، اگرچه محبوب شد، اما به زعم منتقدان شباهت زیادی به نقشآفرینیهای پیشین او در آثاری چون «کوچه اقاقیا» داشت.
- پایانبندی قصه: شدت غیرمنطقی بودن خطای بانکی در داستان به حدی بود که در نهایت، سازندگان در قسمت پایانی با حضور رئیس بانک، به اشتباه بودن کل این سناریو اعتراف کردند.
جوایز و افتخارات
جوایز و نامزدیهای سریال جایزه بزرگ| سال | جایزه | رده | دریافتکننده | نتیجه |
|---|
| ۱۳۸۵ | نهمین جشن حافظ | بهترین بازیگر مرد کمدی تلویزیونی | رضا شفیعیجم | نامزدشده |
| ۱۳۸۵ | نهمین جشن حافظ | بهترین بازیگر زن کمدی تلویزیونی | شهربانو موسوی | نامزدشده |
جمعبندی؛ یادگاری از دوران طنزهای مناسبتی
سریال جایزه بزرگ با تمام کاستیها و نقدهای ساختاری، بخشی از تاریخچه کمدیهای نوروزی است. اثری که نشان میدهد حتی بزرگترین نامهای عرصه کمدی نیز گاهی در تله شتابزدگی تولیدات مناسبتی گرفتار میشوند. با این حال، تماشای مجدد این کار علاوه بر زنده کردن خاطرات نوستالژیک، میتواند نگاهی ملموس از مسیر تکامل سریالسازی در ایران ارائه دهد.
اگر شما هم از علاقهمندان به بررسی سیر تحول کارهای کمدی هستید یا خاطرهای از تماشای این سریال دارید، نظرات خود را با ما در وبسایت پخش فیلم به اشتراک بگذارید. همچنین برای دانلود و تماشای آرشیو کامل برترین سریالهای ایرانی، میتوانید به بخش کارهای کلاسیک وبسایت مراجعه کنید.
- زبان: فارسی
- نویسنده: سروش صحت، محمدرضا آرین
- کیفیت 720p
فعلا کسی نظر نداده !
اولین نفری باش نظرشو راجب این فیلم میگه (: